THE “WORLD” METAPHOR IN THE CONTEXT OF SPATIALITY: A COMPARATIVE APPROACH TO THE NOVELS DUNYA AGRISI, DUNYADAN ASAGI AND DUNYALARARASINDA

Abstract

Bir dünya kurgulama bağlamında “dünya” metaforu hem gerçek hem de sembolik düzeyde birçok anlam taşır. Mekânın bir anlatı unsuru olarak başat bir rol üstlendiği postmodern edebiyatta, mekânsallık üzerinden geliştirilen teori modelleri, mekânın anlamı noktasında daha derinlemesine düşünme imkânı sunar. Robert T. Tally Jr.’ın “mekânsallık” adını verdiği ve 1950’lerden itibaren yaşanan “mekânsal dönüş”le anlamlandırdığı teorisi kurgusal mekânın roman içerisinde taşıdığı değer üzerinden ilerler. Türk edebiyatında yeni bir dönem olarak belirleyebileceğimiz “21. Yüzyıl Türk romanının önemli isimlerinden Ayfer Tunç, Ayhan Geçgin ve Gaye Boralıoğlu’na ait üç farklı eserde görülen “dünya” teması, işaret ettiği kurgusal alan ve sembolik değer bağlamında mekânsallık teorisi üzerinden ele alınacaktır. Buna göre, mekânsallık teorisi içerisinde geliştirilen bilişsel haritalama ve jeoeleştiri kavramlarıyla geliştirilecek olan tartışma, edebî eserler üzerinden somutlaştırılacaktır. Böylelikle, Dünya Ağrısı (2014), Dünyadan Aşağı (2018) ve Dünyalararasında (2024) romanlarında görülen mekânsal ortaklık, yazarların alımlama biçimleriyle birlikte karşılaştırmalı olarak değerlendirilecek; her üç eserde görülen benzerlikler ve farklılıklar “dünya” metaforunun kapsamı bağlamında yorumlanacaktır



Keywords

Mekânsallık, dünya, Dünya Ağrısı, Dünyadan Aşağı, Dünyalararasında.


Kaynakça